— Lenula, gdzie są przekąski? Siergiej Siergiejewicz nie lubi czekać! — dobiegł głos męża z salonu, nieco wyższy niż zwykle.
Ekran mojego telefonu zabłysnął, wskazując 19:15. Kuchenny timer cicho odliczał minuty, podczas gdy pomarańczowa kaczka powoli dochodziła do perfekcji.
Ten ton głosu słyszałam tylko wtedy, gdy był zdenerwowany albo próbował sprawiać wrażenie kogoś ważniejszego niż w rzeczywistości.
Wytrzepałam dłonie w ściereczkę kuchenną. W tym domu wszystko musiało być idealne. Nikołaj przygotowywał to spotkanie od trzech miesięcy.
— Rozumiesz, Lena, w firmie właśnie przeprowadzają reorganizację — powtarzał każdego ranka. — Jeśli uda mi się zdobyć stanowisko zastępcy, kupimy nowy samochód, odnowimy dach w domku letniskowym.
Tylko ty nie popełnij błędu, stół musi wyglądać królewsko.
Nie popełniałam błędów. Mając czterdzieści dziewięć lat, potrafiłam gotować tak, że przeciętne restauracje spuszczały głowy ze wstydu. Zimne przystawki przejrzyste niczym kropla rosy.
Naleśniki cienkie, lekkie jak mgiełka, sałatka zaś z delikatnie wędzonym kurczakiem — mój znak rozpoznawczy. Nawet wzięłam wolne na własny koszt, by wszystko było gotowe.
Nie wiedziałam jeszcze, że to będzie najdroższa kolacja w karierze mojego męża. I rachunek nie zostanie opłacony pieniędzmi.
W lustrze zobaczyłam kobietę w eleganckiej, granatowej sukni, z absurdalnym fartuszkiem w gęsi. Włosy starannie upięte, makijaż świeży, ale spojrzenie… spojrzenie było zmęczone, co ludzie często mylą z mądrością.
Podniosłam talerz z zimną przystawką. Palce zwykle wieczorem drętwiały — stawy reagowały na pogodę — lecz stłumiłam ból zwyczajnym poczuciem „muszę”.
Byliśmy drużyną. Od dwudziestu czterech lat. Spaliśmy w jednym łóżku na akademiku, przetrwaliśmy lata dziewięćdziesiąte, spłaciliśmy kredyt na trzypokojowe mieszkanie.
Drzwi salonu były uchylone. Z wnętrza unosił się drogi zapach perfum i męski śmiech. Już miałam wkroczyć z uśmiechem gościnnej perfekcji, gdy usłyszałam:
— Daj spokój, Siergiejewicz, jaki serwis sprzątający? — głos Nikołaja nagle stał się łagodny, poufały. — To marnotrawstwo. Do domu trzeba sprowadzić odpowiednią kobietę. Spójrz tylko, moja.
Ten moment wydawał się zawieszony w czasie. Talerz w moich dłoniach zamienił się w kamień, nie mogłam go unieść.
— Nie gwiazdy, dawno straciła dziewczęcą sylwetkę. Ale w pracy domowej to prawdziwa kopalnia złota — kontynuował mój mąż, wyraźnie starając się zaimponować szefowi.
— Podaje, sprząta, nie przeszkadza — dodał. — Tańsza niż jakikolwiek pracownik, a gotować też potrafi.
W pokoju brzęknął kieliszek, ktoś nalał wody albo soku.
— A co najważniejsze, milczy — wtrącił Nikołaj.
— Nie jęczy, nie zadaje zbędnych pytań. Wygodna jak stary, zużyty kapcie — dodał.
Mój mąż sądził, że znoszę to dla gości. Ale „wygodna” żona zdjęła fartuch i wyszła.
Stałam na korytarzu, bojąc się wziąć oddech.
— Niesamowita oszczędność — śmiał się mój mąż. — Minimalny budżet na dom, a stół nakrywa, ubrania też ma gotowe.
Więc, Siergiejewicz, moja rada: nie żenić się z młodymi. Szukaj takiej… prostej. Która nadaje się do użytku domowego, na papierze.
Serce mi nie przyspieszyło. Dłonie pozostały spokojne.
Dziwnie, zamiast złości poczułam krystaliczny spokój, jakby ktoś wyłączył hałas, a na ekranie pozostały napisy:
„Wygodna.” „Personel domowy.” „Stary kapcie.”
Dwadzieścia cztery lata.
Przypomniałam sobie, jak sprzedałam kolczyki matki, by kupić mu pierwszy porządny garnitur na rozmowę o pracę.
Jak nocami pisałam raporty za niego, gdy gorączkował, żeby go nie zwolnili.
Jak oszczędzałam na sobie, żeby on mógł łowić ryby z „ważnymi ludźmi”.
To nie była miłość. To była strata. Strata życia.
— Pan, Nikołaj, cyniczny — odezwał się głęboki, spokojny baryton szefa.
Nie było w nim uznania, tylko zimna ciekawość, jakby obserwował dziwne zjawisko.
— Jest pewien, że Elena Władimirowna zgadza się na ten… plan?
— Gdzie mogłaby uciec! — prychnął mój mąż. — Co teraz zrobi?
To wystarczyło.
Powoli, bardzo ostrożnie odstawiłam talerz na komodę w korytarzu. Wróciłam do kuchni.
Timer w telefonie pokazał 00:00.
Kaczka była złocista, soczysta, z chrupiącą skórką — prawdziwe dzieło sztuki, które mogłoby trafić na najlepszy stół.
Wyłączyłam piekarnik. Niech ostygnie. Tłuszcz stężeje, skórka zmięknie, mięso stanie się szare i bez smaku. Jak moje małżeństwo.
Jednym ruchem zdjęłam fartuch. Wesoły materiał z gęsi opadł na podłogę. Przeszłam po nim, nie patrząc.
W łazience w dwie minuty zmyłam zapach kuchni, przetarłam twarz, a następnie nałożyłam bardziej wyrazistą szminkę, bordowy odcień — kolor charakteru.
Wyjęłam z szafy płaszcz.
Nie stary, do wygodnych zakupów, lecz nowy, beżowy, kaszmirowy. Oszczędzałam pięć lat, ukrywałam przed mężem.
Założyłam kozaki, w torbie miałam dokumenty i karty bankowe — rutyna księgowej, wypracowana latami.
Byłam gotowa. Pozostało jedno: zanieść główne danie do salonu.
Weszłam do środka.
Mój mąż siedział tyłem, wygodnie rozparty w fotelu. Siergiej Siergiejewicz — naprzeciwko, prosto, wzrok wyprostowany. Zauważył mnie pierwszy.
Uniósł lekko brwi, spojrzenie przeszło po płaszczu i torbie. W jego oczach zabłysnęło zrozumienie.
— Oto gospodyni domowa! — uśmiechnął się Nikołaj. — Lena, gdzie kaczka? Jesteśmy głodni! Pokaż swój talent!
Stanęłam na środku pokoju. Płaszcz grzał, ale tylko wzmocniło to moją determinację.
— Nie będzie kaczki — powiedziałam cicho, lecz głos był stabilny, jak ogłoszenie na lotnisku.
Uśmiech męża opadł, jak źle przyklejona tapeta.
— Co się dzieje? Przypaliłaś? — zaczerwienił się. — Lena, nie ośmieszaj mnie! I dlaczego w płaszczu? Idziesz na zakupy? Zapomniałaś chleba?
— Nie, Nikołaj. Chleb jest — spojrzałam mu prosto w oczy.
W tych oczach, które kochałam przez pół życia, teraz była tylko obawa o karierę.
— Asystentka skończyła zmianę — powiedziałam. — Nadgodziny nie są płatne.
— Co ty mówisz? — próbował wstać, ale nogi go nie słuchały. — Za bardzo się napracowałaś w kuchni?
Spojrzałam na szefa. Siergiej Siergiejewicz nie ruszył się, obserwował z ciekawością. Nie próbował łagodzić sytuacji. Po prostu czekał.
— Przepraszam, Siergiej Siergiejewicz — powiedziałam, lekko się kłaniając. — Kolacja nie odbędzie się. „Asystentka” właśnie odchodzi. Nikołaj, zorganizuj pusty stół. Optymalizuj, przecież jesteś świetnym menedżerem.
— Lena! — krzyknął mąż, twarz sine, oczy biegały między mną a szefem. — Zdejmij płaszcz! Do kuchni natychmiast! Co ty robisz przed szefem?
— Nie krzycz, szkodzi to tobie — odpowiedziałam spokojnie. — Nie wypada przed gościem. On przyszedł omawiać twoją karierę, nie obserwować porządki w domu.
Widziałam, jak palce męża zbielały na podłokietniku fotela. Przyzwyczaił się, że boję się jego głosu. Przyzwyczaił się, że po pierwszym wybuchu biegnę po wodę. Dziś system się zepsuł.
— Idę, Nikołaj. Klucze są na komodzie. Szukaj kaczki, jeśli potrafisz używać piekarnika. Jeśli nie, pizza przyjedzie o każdej porze.
Stanęłam w drzwiach, patrząc na nich jak na obcych.
— Lena Władimirowna — wstał szef, na progu. — Zadzwonić po taksówkę? Na dworze błoto i…
— Nie trzeba — uśmiechnęłam się. — Poradzę sobie sama. „Asystentka” jest teraz wolna. Idę, wszystko załatwię. Do widzenia.
Drzwi zamknęły się z ciężkim, drogim trzaskiem, oznajmiając, że dwadzieścia cztery lata mojego życia zakończyły się w jednej chwili.
